Szczawno-Zdrój

Współrzędne: 50°47'58" N 16°15'18" EGeografia

Szczawno-Zdrój
Herb Flaga
Herb Szczawna-Zdroju Flaga Szczawna-Zdroju
Województwo dolnośląskie
Powiat wałbrzyski
Gmina
 - rodzaj
Szczawno-Zdrój
miejska
Prawa miejskie 1945
Burmistrz Tadeusz Wlaźlak
(e-mail)
Powierzchnia 14,74 km²
Położenie 50° 47'58'' N
16° 15'18'' E
Wysokość 400-430 m n.p.m.
Ludność (2007)
 • liczba ludności
 • gęstość

5 555
377 os./km²
Strefa numeracyjna
(do 2005)
74
Kod pocztowy 58-310
Tablice rejestracyjne DBA
Położenie na mapie Polski
Szczawno-Zdrój
Szczawno-Zdrój
Szczawno-Zdrój
TERC10
(TERYT)
5020121031
Urząd miejski3
ul. Kościuszki 17 58-310 Szczawno-Zdrój
tel. 74 849-3916; faks 74 843-5613
(e-mail)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta
Pijalnia uzdrowiskowa
Pijalnia uzdrowiskowa
Budynek UM w Szczawnie-Zdroju
Budynek UM w Szczawnie-Zdroju
Amfiteatr w Szczawnie-Zdroju
Amfiteatr w Szczawnie-Zdroju
Budynek przy ul. Kolejowej
Budynek przy ul. Kolejowej

Szczawno-Zdrój (niem. Bad Salzbrunn, do 1935 Ober Salzbrunn) to miasto i gmina w województwie dolnośląskim, w powiecie wałbrzyskim, położone w Górach Wałbrzyskich (Sudety Środkowe). W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa wałbrzyskiego.

Znany ośrodek uzdrowiskowy.

Spis treści

[edytuj] Historia

Jest jednym z najstarszych uzdrowisk na Dolnym Śląsku. Bogate jest w wody lecznicze, szczawy wodorowęglanowo-sodowo-wapniowo-magnezowe. Po raz pierwszy właściwości lecznicze wód zbadał i potwierdził nadworny lekarz Hochbergów – Caspar Schwenckfeldt w 1598.

Pierwsza wzmianka o wtedy jeszcze wsi książęcej została zawarta w "Księdze Henrykowskiej" (dokument Henryka I Brodatego) w 1221. Pod koniec XIII włączono ją do dóbr zamku Książ. Losy wsi zmieniały się wraz z dziejami zamku. Początkowo wieś należała do księstwa wrocławskiego.

W 1392, po śmierci ks. Agnieszki, żony Bolka II, "Szczawno" przeszło w ręce króla czeskiego Wacława. W 1410 wykupił je Janko z Chociemic z rąk braci Conrada i Albrechta Salzbornów. Od 1464 "Szczawno" wraz z Książem ponownie przechodzi w ręce króla czeskiego. W 1509 posiadłość nabył Conrad von Hochberg, którego potomkowie dziedziczyli Szczawno do 1931.

W 1945 r. miejscowość została włączona do Polski. Jej dotychczasową ludność wysiedlono do Niemiec. W okresie od 1945 do 1946 administracja polska używała nazwy Solice Zdrój, ostatecznie przyjęto jednak obecną formę.

[edytuj] Położenie

Szczawno-Zdrój jest atrakcyjnie położonym miastem z bogatą szatą roślinną. Zalesione zbocza otaczających wzniesień i dość głęboko wcięte dolinki stanowią o atrakcyjności terenów widokowych i wypoczynkowych. Około 60% powierzchni zajmują tereny zielone: lasy, pastwiska i łąki oraz sady. W uzdrowisku znajdują się dwa parki utrzymane w stylu angielskim (Zdrojowy i Szwedzki – 26,5 ha) z bogatą roślinnością rodzimą i aklimatyzowaną (ok. 180 gatunków) wśród której wiele drzew i krzewów to pomniki przyrody (130). Na szczególną uwagę zasługują różaneczniki i azalie – z przepięknymi kwiatami w okresie wiosennym. Parki powstały na przełomie XVIII i XIX. Od 1996 prowadzona jest rewaloryzacja parku Zdrojowego. Celem rewaloryzacji jest odtworzenie charakteru parku z końca XIX, kiedy to cieszył się największą popularnością.

[edytuj] Edukacja i kultura

[edytuj] Transport

Łączna długość dróg na terenie miasta wynosi 23,22 km. Z tego 6 km to drogi wojewódzkie, podlegające Dolnośląskiemu Zarządowi Dróg Wojewódzkich we Wrocławiu. Są to ulice: Solicka, Kolejowa, Ułanów Nadwiślańskich, Mickiewicza, Sienkiewicza, Chopina i Łączyńskiego. Pozostałe drogi mają charakter dróg lokalnych a utrzymaniem ich zajmuje się Urząd Miejski.

[edytuj] Kontrowersje w sprawie nazwy

Nazwa miejscowości Szczawno-Zdrój pisana z łącznikiem (dywizem) jest formą zatwierdzoną urzędowo. Forma nazwy pisana bez łącznika, tzn. Szczawno Zdrój, jest formą potoczną. Do niedawna forma Szczawno Zdrój była jednak podawana jako poprawna przez słowniki języka polskiego (np. przez "Nowy słownik ortograficzny PWN"). Powstawał przez to rozdźwięk pomiędzy formą urzędową nazwy tego miasta, a formą słownikową. Jednak te różnice przestały istnieć w 2004. Wtedy to Rada Języka Polskiego uchwaliła, że dwuczłonowe nazwy wszystkich miejscowości z członem "Zdrój" występującym na drugim miejscu, należy pisać z łącznikiem, co znaczy, że również z językowego punktu widzenia obecnie jedyną poprawną formą jest Szczawno-Zdrój.

[edytuj] Zabytki

  • zespół zabudowań zdrojowych:
    • Pawilon handlowy
    • Teatr
    • Klub Kuracjusza
    • Pijalnia
    • Hala spacerowa
    • Muszla koncertowa
    • Altana nad źródłem
  • Dom Zdrojowy, Sanatorium Uzdrowiskowe Nr 1, ul. Kolejowa 14, wybudowany jako Grand Hotel (1911-1934), przemianowany kilka lat później na Dwór Śląski (Kurkotel Schlesische Hof) (1935-1945); m.in. gościł Winstona Churchilla; był inspiracją dla architektów sopockiego Grand Hotelu
  • zespół szybu Tytus
  • wieża widokowa wzgórza Giedymina
  • Park Zdrojowy im. H. Wieniawskiego
  • Park Szwedzki
  • pawilon usługowo-handlowy – ul. Kościuszki 50
  • willa – ul. Kolejowa 8
  • Krzyż Jubileuszowy usytuowany u zbiegu ulic Wojska Polskiego i Kolejowej
  • Kościół Wniebowzięcia NMP z 1936-1937

[edytuj] Ludzie

[edytuj] Najbardziej znamienici kuracjusze uzdrowiska

[edytuj] Ludzie związani ze Szczawnem-Zdrój

[edytuj] Struktura powierzchni

Według danych z 20026, Szczawno-Zdrój ma obszar 14,87 km², w tym:

  • użytki rolne (grunty orne i trwałe użytki zielone): 36%
  • nieużytki i obszary leśne: 64%

Miasto stanowi 2,89% powierzchni powiatu.

[edytuj] Demografia

Dane z 30 czerwca 20042:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 5544 100 2957 53,3 2587 46,7
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
372,8 198,9 174

Według danych z roku 20026, średni dochód na mieszkańca wynosił 3071,87 zł.

[edytuj] Szlaki turystyczne

Przez teren Szczawna Zdroju przebiegają następujące szlaki turystyczne:

  1. niebieskiEuropejski długodystansowy szlak pieszy E3
  2. zielony – Marciszów Górny – Krąglak – Gostków – Trójgarb – Bacówka Pod Trójgarbem – Lubomin – Chełmiec -Boguszów PKP – Dzikowiec Wielki – Unisław Śląski – Sokołowsko-Schronisko Andrzejówka – Rybnica Leśna – Wałbrzych Główny PKP
  3. żółtyBolkówPółwsieNagórnikŁysicaNowe BogaczowiceTrójgarbBacówka Pod TrójgarbemLubominSzczawno Zdrój
  4. zolto-niebieskiStrzegom PKSStawiskaDobromierzPietrzykówChwaliszówZamek CisyStrugaCzerwone Wzgórze – Szczawno Zdrój – Wałbrzych PodzamczeSiodełko Pod Starym KsiążemZamek KsiążWitoszJeziorko DaisyWitoszów GórnyŚwidnica Miasto PKP

[edytuj] Sąsiednie gminy

Boguszów-Gorce, Stare Bogaczowice, Wałbrzych

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne


wymiana linkami SEO Tools tanie kredyty gotówkowe kreatyna Plaza 3 star hotel Los Angeles krynica noclegi Sejm Tyk