narzędziaW innych językach
|
Serbowie
Serbowie (Срби) - naród południowosłowianski mieszkający głównie w Serbii, Chorwacji, Bośni, Słowenii, Macedonii, Czarnogórze i Stanach Zjednoczonych. Jest ich ogółem około 13 mln. Mówią w swoim języku narodowym serbskim. W większości są prawosławnymi (religia jest ważnym czynnikiem wyróżniającym narodowość serbską). Serbowie dzielą się na grupy regionalne: Šumadinci, Ere, Vojvođani, Bačvani, Banaćani, Bokelji, Sremci, Semberci, Krajišnici, Hercegovci, Torlaci, Šopi i inni. Czarnogórcy aż do 1945 byli uważani za Serbów. Serbołużyczanie lub Serbowie łużyccy przypuszczalnie mają wspólne pochodzenie z Serbami, ale obecnie nic poza wspólną narodowością słowiańską i poza nazwą ich nie łączy.
[edytuj] HistoriaWg źródeł bizantyjskich przodkowie Serbów osiedlili się na obszarze obecnej południowej Serbii, Kosowa, Dalmacji, Bośni i Czarnogóry pod koniec VI w. n.e., ulegając następnie wymieszaniu z miejscową (częściowo zromanizowaną) ludnością tubylczą. Dopiero tysiąc lat później, na skutek powtarzających się napaści Imperium Ottomańskiego, Serbowie zasiedlili tereny północne: Wojwodinę, Slawonię i Węgry. Serbowie, zamieszkujący Austro-Węgry migrowali wewnątrz tego państwa oraz do carskiej Rosji. Do podobnej wewnętrznej migracji doszło w Jugosławii i dlatego Serbowie stanowią mniejszość etniczną we wszystkich byłych republikach tego państwa, np. 2 do 3 % ludności ich stolic (najwięcej, bo 26 % w Podgoricy). Wielu Serbów osiedliło się w ciągu XIX w. i XX w. w Europie Zachodniej i Ameryce Północnej (najwięcej Serbów poza byłą Jugosławią mieszka w Wiedniu, Chicago i Toronto). Kultura Serbów ukształtowała się pod wpływem Bizancjum i cerkwi prawosławnej, jednak ich zachodni i północny obszar osiedlenia uległ znacznym wpływom katolicyzmu i kultury zachodnioeuropejskiej. W XIX w. nastąpił wzrost świadomości narodowej (początkowo w Wojwodinie, później w całej Serbii). [edytuj] Sławni SerbowieMatką ostatniego cesarza bizantyjskiego Konstantyna XI Paleologa była serbska księżniczka Jelena Dragaš. Gavrilo Princip był Serbem bośniackim, który zabijając arcyksięcia Ferdynanda 28 czerwca 1914, przyczynił się do wybuchu I wojny światowej. [edytuj] Naukowcy
[edytuj] Kompozytorzy[edytuj] Pisarze[edytuj] Sportowcy
[edytuj] Aktorzy
[edytuj] Reżyserzy[edytuj] Mapy
|
|||||||||||||||||