Ochrona zabytków

Ochrona zabytków w rozumieniu przyjętym w obowiązującej obecnie w Polsce Ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami z 23 lipca 2003 r. oznacza działania organów administracji publicznych podejmowane w celu:

  • zapewnienia warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych umożliwiajÄ…cych trwaÅ‚e zachowanie zabytków oraz ich zagospodarowanie i utrzymanie;
  • zapobiegania zjawiskom niepożądanym: niszczeniu i niewÅ‚aÅ›ciwemu korzystaniu z zabytków, ich kradzieżom, zaginiÄ™ciom, nielegalnemu wywozowi za granicÄ™;
  • kontrolowania stanu zachowania i przeznaczenia zabytków;
  • uwzglÄ™dniania zadaÅ„ ochronnych w procesie planowania, zagospodarowania przestrzennego oraz ksztaÅ‚towania Å›rodowiska.

Zgodnie z ustawą istnieją cztery formy ochrony zabytków:

Ustawa odróżnia zatem ochronę zabytków, która ma być sprawowana przez organy państwowe i opiekę nad zabytkami, sprawowaną przez właścicieli i użytkowników zabytków. Takie ujęcie problematyki ochrony zabytków stanowi naśladownictwo niemieckich wzorców legislacyjnych, w których odróżnia się Denkmalschutz (ochronę zabytków) od Denkmalpflege (opieki nad zabytkami)

W wielu pracach teoretycznych dotyczących ochrony zabytków pojęcie to definiuje się jednak znacznie szerzej, jako ogół działań podejmowanych wobec zabytków dla zapewnienia zachowania ich substancji zabytkowej i umożliwienia społeczeństwu korzystania z wartości zabytkowych, których zabytki są nośnikami. W takim ujęciu pojęcie ochrony zabytków może być utożsamione z pojęciem konserwacji zabytków.

Mały słownik ochrony zabytków definiuje ochronę zabytków jako "ogół działań mających na celu zapewnienie zabytkom:

  • trwania dum mundus durat (jak dÅ‚ugo bÄ™dzie istniaÅ‚ Å›wiat);
  • uczestnictwa w ksztaÅ‚towaniu swiadomoÅ›ci indywidualnej i spoÅ‚ecznej;
  • wypeÅ‚niania roli skÅ‚adnika współksztaÅ‚tujÄ…cego Å›rodowisko czÅ‚owieka".

Z tak szerokiej definicji pojęcia ochrony zabytków wynika, że obejmuje ona:

  • formuÅ‚owanie teorii i zasad konserwatorskich,
  • prawodawstwo,
  • czynnoÅ›ci administracyjne,
  • badania nad zastosowaniem nowych Å›rodków i metod konserwatorskich,
  • badania zabytków,
  • współuczestnictwo w planowaniu gospodarczym i planowaniu przestrzennym,
  • sporzÄ…dzanie projektów technicznych,
  • wykonywanie prac przy zabytkach,
  • bieżące utrzymywanie zabytków i zapobieganie szkodliwym oddziaÅ‚ywaniom,
  • upowszechnianie wiedzy o zabytkach,
  • organizowanie i wypeÅ‚nianie spoÅ‚ecznej opieki nad zabytkami.

[edytuj] Bibliografia

M. Kurzątkowski, Mały słownik ochrony zabytków, Warszawa 1989.

[edytuj] Tekst ustawy


wymiana linkami wymiana linkami system wymiany linków wymiana linkami system wymiany linków tanie kredyty gotówkowe kreatyna Plaza 3 star hotel Los Angeles krynica noclegi Sejm Tyk