Almandyn

granat almandyn

granat

Almandyn - odmiana granatu, minerał z gromady krzemianów. Należy do grupy minerałów pospolitych, szeroko rozpowszechnionych.

Nazwa pochodzi od Alabanda, dawnej nazwy miejscowości położonej w Azji Mniejszej, gdzie szlifowano najpiękniejsze okazy tych kamieni.

[edytuj] Właściwości

Wzór chemiczny - Fe₃Al₂(SiO₄)₃ - krzemian żelaza i glinu
Układ krystalograficzny - regularny
Barwa - intensywnie czerwony (karbunkuł), filoetowoczerwony, brązowoczarny
Rysa - biała
Połysk - szklisty
Twardość w skali Mohsa - 7,0-7,5
Gęstość - 3,95-4,30 g/cm₃
Łupliwość - nie wykazuje
Przełam - muszlowy
Dyspersja - 0,027
Inkluzja - stanowią ją różne minerały, szczególnie:
- kryształy cyrkonu, dające efekt aureoli dzięki obecności pierwiastków radioaktywnych
- igły rutylu
- kryształy hornblendy
- igły augitu i hornblendy układające się równolegle do krawędzi ścian kryształu
- apatyt, ilmenit, spinel, monacyt, biotyt i kwarc, a także włókniste inkluzje piroksenu i amfiboli dające efekt migotania, a w oszlifowanych kaboszonach czteroramienną gwiazdę.

Tworzy dobrze wykształcone, izometryczne kryształy o pokroju dwunastościanu rombowego. Zazwyczaj występuje jako minerał wrosły. Jest kruchy, przezroczysty, tworzy kryształy mieszane z piropem – zwane rodolitem. Niektóre kryształy wykazują asteryzm w postaci czteroramiennej gwiazdy.

[edytuj] Występowanie

Stanowi składnik skał powstałych wskutek metamorfizmu regionalnego (łupki mikowe, paragnejsy). Buduje eklogity. Występuje w strefach kontaktowych intruzji granitowych zwłaszcza w hornfelsach. Spotykany w ryolitach, dacytach, andezytach.

Miejsca występowania:

najpiękniejsze okazy znajdują się w Indiach (Dzajpur, Radżasthan, Hajdarabat) - materiał jubilerski dający efekt asteryzmu;
Cejlonie - kryształy o znacznych rozmiarach i pięknej barwie,
Brazylia (Minas Gerais, Bahia),
USA – Idaho, wyspa Wrangla, Alaska
Australia

W Polsce - w gnejsach k.Strzelina; w amfibolach i pegmatytach Gór Sowich .

[edytuj] Zastosowanie

stosowany jako materiał ścierny (papier, płótno ścierne)
do wytwarzania narzędzi skrawających, szlifierskich, wierteł
ma znaczenie naukowe – wskaźnik metamorfizmu
poszukiwany przez kolekcjonerów
Szeroko stosowany w jubilerstwie do wyrobu biżuterii i ozdób. Najczęściej poszukiwane są kamienie wykazujące efekt asteryzmu (gwiazdy).