|
|
Adam Koc
Adam Koc (ur. 31 sierpnia 1891 w Suwałkach, zm. 3 lutego 1969 w Oksfordzie w USA, pseudonimy Witold, Szlachetny, Adam Krajewski) – uczestnik walk o niepodległość Polski w I wojnie światowej i wojnie polsko-bolszewickiej, polityk, poseł, dziennikarz, pułkownik dyplomowany WP.
[edytuj] Początki działalnościRazem z młodszym bratem Leonem Wacławem, późniejszym pułkownikiem dyplomowanym WP, uczęszczał do Gimnazjum Męskiego w Suwałkach. Jesienią 1905, w czasie rewolucji, był członkiem komitetu strajkowego gimnazjalistów. W styczniu następnego roku rozpoczął naukę w Polskiej Prywatnej Siedmioklasowej Szkole Handlowej w Suwałkach (obecnie Zespół Szkół nr 4). Był członkiem Związku Walki Czynnej i Związku Strzeleckiego. W 1912 ukończył oficerską szkołę Związku Strzeleckiego w Stróży pod Krakowem, uzyskując stopień oficera Związku i znak oficerski "Parasol". 10 sierpnia 1914 przybył z Druskienników do Warszawy i samorzutnie objął komendę nad ZWC. Po 10 sierpnia został zastępcą Karola Rybasiewicza, komendanta połączonych organizacji ZWC i Polskich Drużyn Strzeleckich w Królestwie. 22 października 1914 bezimienna organizacja przyjęła nazwę Polska Organizacja Wojskowa. Adam Koc pod pseudonimem „Witold” został członkiem Komendy POW i komendantem Okręgu Warszawskiego. W maju 1915 udał się przez Skandynawię z raportami dla Józefa Piłsudskiego. Po wykonaniu zadania został wcielony do 5 Pułku Piechoty „Zuchowatych”. 18 września 1916 ciężko ranny w bitwie pod Sitowiczami nad Stochodem. Tamtego dnia poległ sierżant Aleksander Emirza Beg Sulkiewicz, próbując udzielić pomocy rannemu Kocowi. 17 lipca 1917 po kryzysie przysięgowym internowany w obozie w Beniaminowie. Jego brat, ppor. Leon Koc w przebraniu szeregowego został internowany wraz ze swoimi żołnierzami w obozie w Szczypiornie. W kwietniu 1918 zwolniony z obozu, zastąpił Tadeusza Kasprzyckiego w Konwencie „A” i objął Komendę Naczelną POW Nr 1 w Warszawie. 10 listopada 1918 razem z księciem Lubomirskim, członkiem Rady Regencyjnej, na czele grupy działaczy POW witał Józefa Piłsudskiego, który wracał z Magdeburga. [edytuj] ŻołnierzDekretem Naczelnego Wodza z dnia 17 grudnia 1919 przyjęty do Wojska Polskiego i z dniem 1 stycznia 1920 przydzielony do Oddziału V Naczelnego Dowództwa. [1] Od 1 stycznia 1920 członek Kapituły Tymczasowej Orderu Virtuti Militari. Od sierpnia do października 1920 dowodził Dywizją Ochotniczą. Członek tajnej organizacji pod nazwą „Honor i Ojczyzna” zwanej też „Strażnicą” założonej w 1921 przez gen. Sikorskiego za wiedzą i zgodą Piłsudskiego i Sosnkowskiego. Słuchacz Kursu Doszkolenia Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie 1923-1924. Z dniem 15 października 1924 otrzymał tytuł oficera Sztabu Generalnego i przydział na stanowisko I referenta w Inspektoracie Armii Nr II w Warszawie (na czele tego inspektoratu stał gen. broni Lucjan Żeligowski). Z dniem 1 lutego 1925 mianowany zastępcą komendanta Doświadczalnego Centrum Wyszkolenia Armii w Rembertowie. Od 14 września 1926 do 4 marca 1928 szef sztabu Dowództwa Okręgu Korpusu Nr VI we Lwowie. Według Mariana Romeyki w powszechnym odbiorze Adam Koc miał na tym stanowisku „nadzorować” dowódcę korpusu, gen. Sikorskiego. Zaprzecza temu Bogusław Miedziński twierdząc, że w tym samym okresie czasu Marszałek pozbył się z Warszawy oficerów z tzw. „Koc-grupy”, czyli osób, które udzieliły mu zdecydowanego poparcia w maju 1926. Do tej grupy należeli: Józef Beck, Ignacy Matuszewski, Anatol Minkowski, Kazimierz Stamirowski, Kazimierz Świtalski. W marcu 1928 przeniesiony został do dyspozycji komendanta Kadry Oficerów Piechoty.[2] Z dniem 26 marca tego roku przeniesiony w stan nieczynny na czas trwania kadencji sejmowej,[3] a z dniem 30 kwietnia 1930 w stan spoczynku.[4] [edytuj] PolitykBył posłem na Sejm z ramienia Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem. W latach 1929 – 1930 założyciel i redaktor naczelny "Gazety Polskiej". Jeden z pierwszych dziesięciu osób odznaczonych Krzyżem Niepodległości. Członek Kapituły tego odznaczenia. Od 16 grudnia 1930 do 1936 wiceminister skarbu. W latach 1936 – 1937 prezes Banku Polskiego. Po rozpadzie BBWR, założyciel 1 marca 1937 roku Obozu Zjednoczenia Narodowego (OZN), oskarżanego o antysemityzm, nacjonalizm i tendencje faszystowskie. Szef tej organizacji w latach 1937–1938. W niedzielę 18 lipca 1937 w Świdrach Małych, w willi pułkownika miał miejsce nieudolny zamach na jego życie. Zamachowiec, Wojciech Bieganek zginął w wyniku eksplozji materiału wybuchowego. W emigracyjnym rządzie Władysława Sikorskiego był ministrem skarbu oraz ministrem przemysłu i handlu. W 1940 roku wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie przebywał do końca życia. [edytuj] Awanse
[edytuj] Odznaczenia
[edytuj] Źródła
Przypisy
Kategorie: Oficerowie dyplomowani II RP • Członkowie Związku Walki Czynnej • Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej • Polacy w I wojnie światowej • Żołnierze Legionów Polskich 1914-1918 • Kawalerowie i Damy Orderu Virtuti Militari • Odznaczeni Krzyżem Niepodległości • Kawalerowie Orderu Odrodzenia Polski • Polscy kawalerowie Legii Honorowej • Odznaczeni Krzyżem Walecznych • Odznaczeni znakiem oficerskim tzw. "Parasolem" • Politycy II Rzeczypospolitej • Posłowie na Sejm II kadencji (1928-1930) • Politycy sanacji • Ministrowie skarbu II RP • Politycy emigracyjni • Polscy dziennikarze • Ludzie związani z Suwałkami • Urodzeni w 1891 • Zmarli w 1969 |
||||||||||||||||||||||||||||||||