Çullu, Köprüköy

Köyün adının nereden geldiği ve geçmişi hakkında kesin bir bilgi yoktur. Ancak bilinen en eski ad çullu' dur ve Kürt sakinleri tarafından verilmiş bir addır. Civarında bulunan bir çok köy adı Kürtçe olması dolayısıyla Cumhuriyet döneminde değiştirilmiştir.(Mesela; Hassen İşari, Kurtkalmez... gibi) Aras'ın kenarında ve Çullu'ya da komşu bulunan Mescitli nahiyesinin dahi adı değiştirilerek Söylemez ismi verilmiştir. Köyün adında ÇUL(yani libas-elbise genel adı) kökünün etkili olduğu zannedilmektedir. O nedenle (elbiseli ya da çulu olan çulu bulunan yer) anlamına geldiği için olsa gerektir ki Çullu'nun adı bugüne gelmiştir.

[değiştir] Kültür

Çullu köyü nüfusunun tamamını Qurmanci (kürtçe) dilini konuşan ve Şafii mezhebinden olan Kürtler teşkil etmektedir.Köyde 1 ilköğretim okulu ve 2 adet camii vardır.Ankara,İzmir başta olmak üzere Bursa,İstanbul ve Erzurum kentlerine göç etmiş bulunan çok sayıda Çullulu vardır. Ayrıca yurtdışında da özellikleFransada oldukça fazla sayıda Çullulu bulunmaktadır.Çullu dışında yerlere göç etmiş ve aslen Çullu'lu olan insan sayısı şu an ki köy nüfusunun 4 - 5 katını teşkil edecek kadar fazladır.Erzurum kent merkezinde en az bir kaç yüz kişi nüfus,Ankara da ise bunun 3-4 katı olan çullu asıllı insan vardır.Son 10 yıl içerisinde özellikle izmir kenti cazibe merkezi olmuş ve en az 500 ya da 600 insan buraya(özellikle Bornova ve Buca'ya)yoğun bir göçte bulunmuştur.Çullu asıllı olup yüksek tahsil yapmış ya da devlet kademelerinde görev yapmakta olan pek az sayıda insan bulunmakta olup tamamına yakını Ankara'dadır.Çullu tüm Qurmanci köylerinde olduğu gibi doğum oranının çok yüksek olduğu bir köydür.Ancak kız çocuklarının eğitimi hususunda oldukça geri bir seviyededir.Köyün başlıca geçim kaynağı hayvancılık ve nakliyecilik ve büyük kentlerde kışları amelelik yapmaya dayalıdır.Köy içerisinden geçen ve 3-4 km ötede Aras nehrine kavuşmakta olan ufak bir çay mevcuttur.Köyün çok yakınından geçen ve yakın zamanlarda yapılmış bulunan Erzurum - Karayazı karayolu ile köyün önemi artırmıştır.Köy halkı kız verirken "BAŞLIK PARASI" almaktadır.Bu durum ise geçim zorluğu içinde olan köylülerin daha da fakirleşmesine ve gurbete yönelmesine neden olmaktadır.Köyde kahvehane adeti bulunmamaktadır.Bu nedenle insanların kültürleri bozulmamıştır ve misafirperverliği ve sohbeti severler.Yeşillik konusunda çok eksikleri olan bir beldedir.Ağaç son derece azdır ve fakirlikten kışların sert oluşundan ve hayvan otlatmaktan dolayı ağaç yetiştirmek kolay değildir.Halbuki bölge halkı sabırlı ve çalışkan olmak suretiyle yöreye uygun ormanlar elde edebilir ve köyün kalkınmasına fayda temin edilebilir.ASLEN ÇULLU KÖYÜNDEN OLAN MÜHİM KİŞİLER arasında rahmetli EMEKLİ KORGENERAL REŞİT PASİN ile TOPRAK ve TARIM REFORMU eski GN.MD.YARD. ve Müfettişi ZİRAAT YÜK.MÜH.ALİ KÖMÜRCÜ sayılabilir.

[değiştir] Coğrafya

Erzurum iline 106 km, Köprüköy ilçesine 50 km uzaklıktadır.1937 yılında Çullu ilçe merkezidir.Daha sonra Karayazı ilçesinin bulunduğu yere sağlık ocağı ve jandarma karakolu yapılarak buraya Karayazı ilçesi merkezi adı verilmiştir.Kısa bir zaman öncesine kadar da Çullu Karayazı ilçesine bağlı bulunmakta iken daha sonra Köprüköy denilen köyün ilçe yapılması ile çullu buraya bağlanmıştır.Karayazı henüz bir ilçe değilken de HASANKALE(PASİNLER)'e bağlı olan bir köydü Çullu.En az 300 yıllık bir tarihi geçmişi bulunmaktadır.Köy halkının tamamına yakını Osmanlı zamanında daha güney bölgelerinden kuzeye doğru göç etmiş göçer Qurmanci Kürt aşiretlerindendir.1.Dünya savaşı patlak verdiği sıralarda da Kürtler bu köyde yaşamaktaydı.Özellikle hem köyün MUŞ-HINIS-ERZURUM tarihi yoluna 3-4 km.uzak ta dar bir vadi içerisinde bulunuyor olması ve hem de tarıma elverişli bir yer olmaması dolayısı ile Ermenilerin rağbet etmedikleri ücra bir bölgede yer alıyor bulunması nedeniyle Kürtlerce iskan edilmiştir.Ancak köyün kuzeyinde çok keskin dağ geçitlerinden sonra YAĞAN dan başlamak üzere Türk ve Ermeni nüfusu pasin ovası boyunca ta Erzuruma kadar uzanmaktaydı.Köyün doğusunda da oldukça yoğun dağlık bir alan sonrasında Ağrı-Tutak'a ulaşılmaktadır ki bu bölgelerde de hem Kürt aşiretleri hem Ermeni nüfus vardı.Keza güney istikametinde ise Küllü den başlamak suretiyle Aras nehri ve yol boyunca az da olsa bir Ermeni yerleşimi Kürtlerle karışık bir surette bulunmaktaydı.2.Abdulhamid Han'ın kurdurmuş olduğu 4.Hamidiye AlayıÇullu köyü doğusunda Elaşgîrt'te ve 1,2,3,4 ve 7.alaylar ise yine doğuda Tutak'ta,5,6,11 ve 12.alaylar ise Karakilise'de(bugünkü Agrı'da), 8.alay Hasankale'de ve 9,37,38.alaylar Bayezit'te 10.alay Diyadin'de 26,29,32 ve 35.alaylar güneyde Hînûs bölgesinde bulunmaktaydı.Çullu da bu alayların tam ortasında olup bunlara katılımda bulunmuş köylerdendir.1896 Ermeni isyanlarını bastırma da ve cihan harbinde rus-ermeni güçleriyle savaşta Çullu'da şehit ve gaziler vermiştir.Çullu; 1.Dünya Savaşında Rus ordusu ve Ermeni çeteleri tarafından işgale ugramış fakat köylülerin köy sırtlarındaki sarp kayalıklar üzerinde bulunan magaralarda saklanmış olması sayesinde bu siviller bir katliama maruz kalmamışlardır.Çullu insanı Kurmanci Kürt olmakla beraber kürtçülüğe ve ayrılıkçılığa sıcak bakmamış ve bütünlükten yana olmuştur.Asayiş bakımından huzurlu bir yerdir ve insanlarının ufku geniştir ve istidatlı bir halka sahiptir.Köy halkı ılımlı görüşe sahip olup daima merkeze yakın ve liberal-demokrat-muhafazakar çizgide siyaset anlayışına sahiptir.Aşırı görüşlere prim vermezler.Eğitime gereken ilgiyi göstermek suretiyle Erzurum bölgesinde önemli bir topluluk ve ağırlık oluşturmaları mümkündür

[değiştir] İklim

Köyün iklimi, karasal iklimi etki alanı içerisindedir.

===Nüfus===Çullu Köyü civar köylerin en büyüğü olup coğrafi konum itibariyle merkezdedir.Köy ulaşım yönünden rahattır.Çullu, bağlı bulunduğu Köprüköy ilçesinden büyüktür. Kışlar çok sert ve uzun geçer.Kar fazla ve yüksek oranlarda yağar.Çoğu kez Erzurum ve Karayazı yolları kapanır ve güçlükle açılır.Yazları ise temmuz ve agustos ayları oldukça sıcak olup o aylarda dahi geceleri serin olur.İlkbahar yağmurları çok şiddetli olur ve genellikle mayıs ve haziran ayları arasında görülür.

[değiştir] Ekonomi

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır.Özellikle yonca biçilmekte(çayır)ve genellikle küçükbaş hayvan beslenmektedir.Besicilik ise kuru yemden ziyade kışın saman yazın ise otlatmak suretiyle yapılmaktadır.Arpa ve Bugday ziraatı ise çok zayıf oranlarda olup daha ziyade aile ihtiyaçlarını karşılamaktan ileri gitmez.Aras nehrinden balık avlanabilmektedir.Köy civarında bol ve temiz tatlı su kaynakları bulunmakta olup ARICILIK bakımından idealdir.Her evde mutlaka TANDIR bulunmakta olup kalabalık nüfusun ekmek ihtiyaçlarını burada pişirilen tandır ekmeği ile karşılarlar.Tandır kışın evi sıcak tutar ve ocak vazifesini yaz-kış yerine getirir.Gerek tandır da gerekse sac sobalarda hayvan pisliğinin katılaşması ve el ile biriket haline getirilmiş TEZEK yakılır.Evlerde genellikle büyük bir salon ile mutfak gereçleri ve yer yataklarının istif edildiği bir mabeyne ilaveten bir veya 2 ufak oda bulunur.Kalabalık arttıkça eve oda ilave edilir.Çatılar toprak olup arada bir akmaması için şap atılır ve kışın üzerine kalın naylon tabaka serilir.Duvarlar taştan olup duvara yatırılan çok iri agaç gövdeleri üzerine çatı oturtulmuştur.Döşemeler tahta yahut topraktır.Hayvanlardan elde edilen sütün tamamı evin yağ ve peynir ihtiyacını gidermekte kullanılır.Lor peyniri tüm qurmancilerde olduğu gibi Çullu insanının da başlıca yiyecek maddesidir.Ahır eve bitişik olup mutlaka her evin kapısında bir bekçi köğeği bulunur.Evlilik olduğu zaman gelin kaynanasının yanına gelir ve uzunca bir müddet onların yanında oturur.Nüfus çok arttığı vakit yeni bir ev yapılır.Ataerkil aile gelenekleri güçlü olup sülaleler birbirine yakın mıntıkalarda bulunur.Hemen hemen Qareyazi nin tüm köylerinden kız alınmış yahut kız verilmiş olup Çullu ile bunların tamamının akrabalık ilişkileri bulunmaktadır ve oldukça da canlıdır.Aslen çullu lu olup oldukça zengin insanlar izmir ve ankarada bulunmaktadır.Ancak doğunun tamamında olduğu gibi bunların köyleriyle olan ilişkileri oldukça zayıflamakta ve bir kaç nesil sonra tamamen bitmektedir.Eğer bu insanlar memleketlerine katkıda bulunacak olsalar Çullu köyü potansiyel olarak civarındaki komşu ilçeleri dahi geçecek bir nüfus ve etkinliğe pekala kavuşabilir.

[değiştir] Muhtarlık

Yerleşim yerinin [köy tüzel kişiliği] olması ile birlikte köyün tüzel kişiliğini temsil etmesi için Köy muhtarlığı seçimleri de yapılmaktadır.Adnan Menderes(DP) zamanında Çullu Köyü nahiye merkezi idi.Erzurum Milletvekili Sabri ERDUMAN'ın kendi memleketi olan Mescitli'yi nahiye merkezi yapması üzerine durum tersine döndü.Aslında Mescitli Çullunun bir mahallesi hükmündedir.2007 yılı yapılan nüfus sayımında Çullu nun nüfusu 2050 olarak açıklanmıştır.Halbuki Mescitli'nin nüfusu 500 kadar ancak bulunur.

Seçildikleri yıllara göre köy muhtarları:

2004 - Reşit Özen

1999 - idris Helvacı

1994 - Reşit Özen

[değiştir] Altyapı bilgileri

Köyde ilköğretim okulu vardır. Köyün [[içme suyu şebekesi]]vardır ancak [[kanalizasyon]] şebekesi yoktur. [[Ptt]] şubesi ve ptt acentesi yoktur. [[Sağlık ocağı]] vardır ancak hiç bir personeli yoktur.Dolayısıyla bir aşı için 20 km öteye Köprüköye ya da 100 km ötedeki Erzurum Hastanelerine gitmek zorunluluğu bulunmaktadır.Saglık Bakanı ise Erzurumludur. Köye ayrıca ulaşımı sağlayan yol asfalt değildir.Yağmurun şiddetli yağdığı zamanlar ve karların eridiği bahar dönemi araçların köyden Aras köprüsüne kadar bu toprak yolda işlemesi neredeyse mümkün olamamaktadır. köyde [[elektrik]] ve sabit [[telefon]] vardır.Elektrik 80li yılların sonunda köye gelmiştir.Köy okulu ise 70 lerin başlarında kurulmuştur.Köyde çok eski tarihlerden beri medrese bulunmaktaydı ve dini tedrisat mollalar gözetiminde verilmekteydi.30 lu yıllarda kapatılan medreseye karşılık 40 yıl bir zamanın sonrasında köy okula kavuşmuştur.70 lerin başında Muhtar Gûlabi Komırci nün evinde bir manyetolu telefon bulunmaktaydı ve önce mescitli santrali ile Qarayazi bağlantısı böyle kurulmaktaydı.Rahmetli Özal zamanında Erzurum Milletvekili olan Sılhaddin DENİZ Çullu köyüne 1 ortaokul ve 1 sağlık Ocağı kurulmasında emeği büyüktür.Şayet Söylemez (Mescitli) Nahiyesi ile Çullu köyü arasındaki karayolu asfaltlanarak bir ucu Qareyazi'ya diğer ucu da Mescitli'nin arkasından kestirmeden Erzurum'a baglanacak olsa ve Çullu köyü içerisinden bu trafik işleyecek olsa Çullu rahatlıkla 10.000 nüfusa ulaşabilir ve 1937 de olduğu gibi yeniden İlçe haline gelebilir.Çullu'lu insanlar bu ve benzeri projeleri hayata geçirecek şekilde siyaset gütmeli ve köyüne yatırım yapmalıdır.

[değiştir] Dış bağlantılar

Çullu köyünden olup bugün Fransa'da yaşamakta olan pek çok insan vardır. Ayrıca köy ile bağlantısı olan çok sayıda nüfus da Ankara, İzmir, Bursa, İstanbul, Manisa, Konya gibi büyük şehirlerde yaşamakta olup Tekman, Hinus gibi ilçelerde ve yöredeki diğer köylerde bu köyden yetişen kişiler mevcuttur.

	Köprüköy belde ve köyleri
İl: Erzurum ● İlçe: Köprüköy Beldeler: Yağan Köyler: Ağcaşar • Akçam • Alaca • Aşağıçakmak • Aşağıkızılkale • Ataköy • Buğdaylı • Çullu • Derebaşı • Duatepe • Dumankaya • Eğirmez • Emre • Eyüpler • Gölçayır • Güzelhisar • Ilıcasu • Karataşlar • Kayabaşı • Kıyıkonak • Marifet • Mescitli • Ortaklar • Örentaş • Pekecik • Sarıtaş • Savatlı • Soğuksu • Topçu • Yapağılı • Yemlik • Yeşilöz • Yılanlı • Yukarıkızılca • Yukarıkızılkale • Yukarısöğütlü
Erzurum İlçeleri: Merkez ilçe • Aşkale • Çat • Hınıs • Horasan • Ilıca • İspir • Karaçoban • Karayazı • Köprüköy • Narman • Oltu • Olur • Pasinler • Pazaryolu • Şenkaya • Tekman • Tortum • Uzundere

Sitede yol bulma

proje

Ara

Araçlar