LaTeX

LaTeX

Logo systemu LaTeX

$\mathrm{L\!\!^{{}_{\scriptstyle A}} \!\!\!\!\!\;\; T\!_{\displaystyle E} \! X}$ (pisany także jako LaTeX; od [Leslie] Lamport TeX) jest to zestaw makr stanowiących nadbudowę nad systemem składu TeX, automatyzujących wiele czynności związanych z procesem poprawnego składania tekstu.

Twórcą pierwszej wersji LaTeX-a był Leslie Lamport, a powstał on w laboratorium badawczym firmy SRI International. Pierwowzorem był język Scribe.

Poprawna wymowa nazwy to latech lub ewentualnie lejtech (IPA: [ˈlɑtɛx], [ˈleɪtɛx]). Zgermanizowana forma "lejtek" jest niepoprawna. Wymowa wynika ze źródłosłowu - ostatnia litera to greckie chi, jako że nazwa TeX wywodzi się z greckiego słowa τεχνη, oznaczającego umiejętność, sztukę, technikę.

[edytuj] Zasada działania LaTeX-a

LaTeX ułatwia skład tekstu, pozwalając autorowi skupić się na treści i strukturze tekstu. Obecnie zwykle nie pisze się tekstu źródłowego w "czystym" TeX-u (plain TeX), używa się LaTeX-a. Obecna wersja oprogramowania to $\mathrm{L\!\!^{{}_{\scriptstyle A}} \!\!\!\!\!\;\; T\!_{\displaystyle E} \! X} \, 2_{\displaystyle \varepsilon}$ (LaTeX2ε, LaTeX2e).

Tworzenie tekstu w LaTeX-u opiera się na zasadzie WYSIWYM (What You See Is What You Mean - To Co Widzisz Jest Tym O Czym Myślisz). Od zasady WYSIWYG odróżnia go to, że autor tekstu określa jedynie logiczną strukturę dokumentu (tzn. zaznacza, gdzie zaczyna się rozdział, co jest przypisem itp.), natomiast samym graficznym "ułożeniem" tekstu na stronie zajmuje się TeX, zwalniając tym samym użytkownika od tej funkcji.

Dokument LaTeX-owy może zostać skompilowany do pliku wynikowego w jednym z popularnych formatów, m.in. DVI, PostScript, PDF lub HTML.

[edytuj] Przykład dokumentu

\documentclass[11pt,a4paper]{article}
 
\usepackage{polski}
\usepackage[latin2]{inputenc} % by użyć polskich znaków w systemach Linux używamy kodowania "latin2", dla Windows "cp1250" 
\title{\LaTeX}
\author{Jan Wikipedysta}
\date{}
 
\begin{document}
\maketitle
 
\begin{abstract}
Dokument ten prezentuje kilka zasad składu tekstu w~systemie \LaTeX. 
\end{abstract}
% pierwsza sekcja
\section{Tekst}\label{sec:tekst}
\LaTeX\ ułatwia autorowi tekstu zarządzanie numerowaniem sekcji, wypunktowaniami
oraz odwołaniami do tabel, rysunków i~innych elementów. W~łatwy sposób możemy 
się odwołać do wzoru \ref{eqn:wzor1}
 
% druga sekcja
\section{Matematyka}\label{sec:matematyka}
Poniższy wzór prezentuje możliwości \LaTeX\ w~zakresie składu formuł
matematycznych. Wzory są numerowane automatycznie, podobnie jak inne elementy
o~których mowa w~sekcji~\ref{sec:tekst}.
\begin{equation}
    E = mc^2,
    \label{eqn:wzor1}
\end{equation}
gdzie
\begin{equation}
    m = \frac{m_0}{\sqrt{1-\frac{v^2}{c^2}}}.
\end{equation}
 
\end{document}

Kod źródłowy można utworzyć dowolnym edytorem tekstu, istnieją również wyspecjalizowane środowiska, na przykład: