Retorica

La retorica (del grèc antic ῥητορικὴ [τέχνη] rhêtorikề [tékhnê, «tecnica/art oratòri») designa pròpriament «l'art de parlar ben»; es l'art o la tecnica de la persuasion, normalament mejançant l'emplec de la paraula. La retorica, la dialectica e la gramatica constituïsson lo trivium, que forma amb lo quadrivium las sèt arts liberalas de la cultura occidentala. A l'Edat Antica e l'Edat Mejana, la retorica èra enfocada a la persuasion dins los contèxtes publics e politics, en mai de las assembladas e los tribunals. D'aquesta manièra, dintre de las societats dubèrtas e democraticas se desvolopèreon los dreches d'expression, de liura reünion e los drets politics d'una partida de la poblacion. Lo concèpte de retorica a variat pendent los 2500 ans d'existéncia del mot. Fins a nòstres jorns, la retorica se descriu al sens larg, coma l'art o la practica de la persuasion per mantun mejan de comunicacion, mas en utilizant lo lengatge. Los tèrmes de «retorica» o de «sofisme» s'utilizan sovent amb un sens negatiu, de desinformacion, propaganda, o tanben per tal de qualificar de dobtós un discors pseudoargumentatiu. Coma l'art de la persuasion, la retorica continua en jogant un ròtle important dintre de la vida publica contemporanèa. La retorica es a la vegada una sciéncia (dins un sens d'estudi estructurat) e un art (dins un sens de practica que pausa sus un coneissença provada) que se referís a l'accion del discors de l'anma (l'anma es la que parla). Al començament, la retorica es unicament orala, mas evidentament se preocupa tanben del discors escrit, qu'es una transcripcion o una mimesi de l'oral. La definicion de retorica cambièt amb lo passatge dels sègles (aportacions dels grècs, dels oradors romans, fins als europèus).