|
|
Zuid-Holland
Zuid-Holland ( uitspraak (info·uitleg)) is een provincie in het westen van Nederland aan de Noordzeekust. Het is één van de dichtstbevolkte en meest geïndustrialiseerde gebieden ter wereld. De provincie meet 3403 km². Het aantal inwoners is 3,46 miljoen (2006), waarmee Zuid-Holland de bevolkingsrijkste provincie van Nederland is. Aangrenzende provincies zijn Zeeland in het zuiden, Noord-Brabant in het zuidoosten en Gelderland en Utrecht in het oosten. De noordgrens wordt gevormd door de provincie Noord-Holland waarmee Zuid-Holland tot 1840 één provincie Holland vormde. In het westen grenst de provincie aan de Noordzee.
Zuid-Holland is, afgezien van de duinen aan de Noordzeekust, geheel vlak en bestaat grotendeels uit polderland.
Het meest verstedelijkte gebied wordt gevormd door de zuidelijke stedenring van de Randstad. Deze ring loopt vanaf Dordrecht via Rotterdam, Delft en Den Haag naar Leiden, en buigt via Alphen aan den Rijn en Gouda terug naar Rotterdam.
De belangrijkste steden zijn Den Haag (regeringsstad, internationaal gerechtshof) en de havenstad Rotterdam, waarvan het na de Tweede Wereldoorlog herbouwde centrum grotendeels zeer modern is. Rotterdam is de grootste stad van Zuid-Holland, Den Haag de één na grootste. Zoetermeer heeft in januari 2007 de derde plaats overgenomen van Dordrecht.
Historische centra zijn onder andere te vinden in Leiden, Delft, Schiedam, Vlaardingen, Brielle, Hellevoetsluis, Dordrecht, Gouda, Schoonhoven, Gorinchem, Leerdam en Delfshaven.
Andere grote steden zijn: Spijkenisse, Zoetermeer, Capelle aan de IJssel en Alphen aan de Rijn
De belangrijkste rivieren zijn de Oude Rijn, de Gouwe, de Hollandsche IJssel, de Lek, de Nieuwe Maas, de Nieuwe Waterweg, de Oude Maas, de Noord, de Merwede, het Hollands Diep en het Haringvliet. Kleinere riviertjes zijn de Aar, de Schie, de Rotte, de Vlist en de Linge. Uniek in deze reeks is Nederlands enige getijderivier, het Spui, de verbinding tussen Oude Maas en Haringvliet.
[bewerk] Landschappen
Het dichtstbevolkt zijn de gebieden rond Leiden, Den Haag, Rotterdam en Dordrecht. In de Bollenstreek, rond Alphen aan den Rijn en Gouda, ten zuiden van Zoetermeer en in het Westland is Zuid-Holland deels verstedelijkt. In het oostelijke gedeelte bevindt zich het grotendeels landelijke Groene Hart met grote plassengebieden in het noordoosten (Braassemermeer, Kagerplassen, Nieuwkoopse plassen, Reeuwijkse plassen). Meer naar het zuiden liggen twee uitgestrekte poldergebieden welke begrensd worden door grote rivieren. Tussen de Hollandse IJssel, de Lek en de provincie Utrecht ligt de Krimpenerwaard. Tussen de Lek, de Merwede en de Noord ligt de Alblasserwaard. Unieke natuurgebieden zijn de duinen, die zich langs de gehele kust uitstrekken en de Hollandse Biesbosch op het Eiland van Dordrecht. Noordwijk aan Zee en Scheveningen in Den Haag zijn de grootste badplaatsen.
[bewerk] Rijn-Maasdelta
Het zuidwesten van de provincie maakt deel uit van de Rijn-Maasdelta.
Deze bestaat uit een aantal voormalige eilanden die tegenwoordig met bruggen, tunnels en dammen met elkaar verbonden zijn. De Zuid Hollandse eilanden zijn deels verstedelijkt, zo is Rozenburg voor het grootste gedeelte ingericht met de petrochemische industrie en de haventerreinen van Europoort. Daarentegen zijn vooral Goeree-Overflakkee en Hoeksche Waard uitgestrekt en landelijk. Andere voormalige eilanden zijn:
Tiengemeten is het enige echte eiland dat Zuid-Holland nog heeft.
[bewerk] Deltawerken
Aan de noordrand van de Rijn-Maasdelta liggen zowel het oudste als ook het nieuwste kunstwerk dat, na de watersnood van 1953, is gebouwd in het kader van de Deltawerken. In 1958 werd bij Krimpen aan den IJssel de Stormvloedkering Hollandse IJssel in gebruik genomen. Stroomafwaarts, in de Nieuwe Waterweg bij Hoek van Holland, werden de Deltawerken in 1997 voltooid met de ingebruikstelling van de Maeslantkering. Er liggen nog vijf anderen Deltawerken (gedeeltelijk) in Zuid-Holland.
Zetelverdeling Provinciale Staten 2007
|
Satellietfoto Zuid-Holland
|
Kuypers Gemeente Atlas Zuid Holland 1865-1870 [2]
|
Uitslag in Zuid-Holland van de verkiezingen voor de Provinciale Staten van maart 2003 en maart 2007:
| Uitslag Statenverkiezingen |
| Partij |
2003 |
2007 |
| Stemmen in % |
Zetels |
Stemmen in % |
Zetels |
| CDA |
23,1 |
20 |
21,5 |
13 |
| VVD |
21,4 |
18 |
20,3 |
12 |
| PvdA |
23,5 |
20 |
17,0 |
10 |
| SP |
5,1 |
4 |
13,5 |
8 |
| ChristenUnie |
3,9 |
3 |
6,9 |
4 |
| GroenLinks |
6,3 |
5 |
5,9 |
3 |
| SGP |
4,7 |
4 |
4,3 |
2 |
| PvdD |
- |
- |
3,1 |
1 |
| Leefbaar Zuid-Holland |
1,2 |
1 |
3,0 |
1 |
| D66 |
4,9 |
4 |
2,6 |
1 |
| LPF |
4,7 |
4 |
- |
- |
| Opkomst |
45,2 |
83 |
44,0 |
55 |
Mutaties Provinciale Staten:
- SGP en ChristenUnie vormen één fractie met zeven zetels
- LPF 3 zetels, Onafhankelijke Statenfractie Zuid-Holland 1 zetel
College van Gedeputeerde Staten:
Provincie Zuid-Holland (2009), met indeling van gemeenten en impressie van het landschap
[bewerk] Geschiedenis
Zuid-Holland omvat het zuiden van het voormalige graafschap, gewest en de voormalige provincie Holland. Deze werd in 1840 opgesplitst in Noord-Holland en Zuid-Holland. In de loop der jaren werden de Zuid-Hollandse steden Oudewater (1970), Woerden (1989) en Vianen (2002) bij de provincie Utrecht gevoegd.
| Gemeente |
Inwoners [3] |
Landoppervlakte (km²) |
Grootste plaatsen [4] |
| Alblasserdam b |
18.729 |
8,78 |
Alblasserdam b |
| Albrandswaard b |
22.286 |
22,18 |
Rhoon, Poortugaal b |
| Alkemade b |
14.485 |
26,97 |
Oude Wetering, Roelofarendsveen b |
| Alphen aan den Rijn b |
71.617 |
55,06 |
b |
| Barendrecht b |
45.264 |
20,27 |
b |
| Bergambacht b |
9.536 |
35,09 |
b |
| Bernisse b |
12.536 |
57,34 |
Zuidland, Heenvliet b |
| Binnenmaas b |
28.771 |
50,34 |
's-Gravendeel, Puttershoek, Mijnsheerenland, Heinenoord, Maasdam (gemeentehuis), Westmaas b |
| Bodegraven b |
19.432 |
37,48 |
b |
| Boskoop b |
15.208 |
14,79 |
b |
| Brielle b |
15.758 |
27,49 |
b |
| Capelle aan den IJssel b |
65.083 |
14,3 |
b |
| Cromstrijen b |
12.856 |
54,37 |
Numansdorp b |
| Delft b |
96.055 |
23,21 |
b |
| Dirksland b |
8.289 |
55,56 |
b |
| Dordrecht b |
118.213 |
79,53 |
b |
| Giessenlanden b |
14.430 |
63,57 |
Arkel, Giessenburg, Hoornaar (gemeentehuis) b |
| Goedereede b |
11.603 |
71,32 |
b |
| Gorinchem b |
34.515 |
18,96 |
b |
| Gouda b |
70.807 |
16,92 |
b |
| Graafstroom b |
9.810 |
67,11 |
Bleskensgraaf (gemeentehuis), Oud-Alblas b |
| Den Haag / 's-Gravenhage b |
475.831 |
82,66 |
b |
| Hardinxveld-Giessendam b |
17.586 |
16,91 |
b |
| Hellevoetsluis b |
39.651 |
31,57 |
b |
| Hendrik-Ido-Ambacht b |
24.886 |
10,73 |
b |
| Hillegom b |
20.381 |
12,87 |
b |
| Jacobswoude b |
10.784 |
36,5 |
b |
| Katwijk b |
61.088 |
24,65 |
b |
| Korendijk b |
10.964 |
77,91 |
b |
| Krimpen aan den IJssel b |
28.888 |
7,83 |
Krimpen aan den IJssel b |
| Lansingerland b |
49.627 |
54,49 |
b |
| Leerdam b |
20.634 |
33,79 |
b |
| Leiden b |
116.846 |
21,99 |
b |
| Leiderdorp b |
26.374 |
11,73 |
b |
| Leidschendam-Voorburg b |
72.716 |
32,82 |
b |
| Liesveld b |
9.776 |
41,07 |
b |
| Lisse b |
22.153 |
15,7 |
b |
| Maassluis b |
31.381 |
8,6 |
b |
| Middelharnis b |
17.671 |
61,16 |
b |
| Midden-Delfland b |
17.470 |
47,45 |
b |
| Moordrecht b |
8.155 |
12,21 |
b |
| Nederlek b |
14.301 |
27,84 |
b |
| Nieuwerkerk aan den IJssel b |
21.715 |
17,27 |
b |
| Nieuwkoop b |
26.771 |
74,14 |
b |
| Nieuw-Lekkerland b |
9.516 |
10,4 |
b |
| Noordwijk b |
24.930 |
35,41 |
b |
| Noordwijkerhout b |
15.395 |
22,6 |
b |
| Oegstgeest b |
22.415 |
7,21 |
b |
| Oostflakkee b |
10.169 |
74,69 |
b |
| Oud-Beijerland b |
23.863 |
18,76 |
b |
| Ouderkerk b |
8.154 |
27,11 |
b |
| Papendrecht b |
31.616 |
9,47 |
b |
| Pijnacker-Nootdorp b |
43.862 |
37,65 |
b |
| Reeuwijk b |
12.837 |
38,22 |
b |
| Ridderkerk b |
44.661 |
23,75 |
b |
| Rijnwoude b |
18.708 |
56,68 |
Benthuizen, Hazerswoude-Dorp, Hazerswoude-Rijndijk en Koudekerk aan den Rijn b |
| Rijswijk b |
46.916 |
14,05 |
b |
| Rotterdam b |
580.603 |
206,44 |
b |
| Rozenburg b |
12.559 |
4,51 |
b |
| Schiedam b |
75.217 |
18,13 |
b |
| Schoonhoven b |
12.117 |
6,34 |
b |
| Sliedrecht b |
23.786 |
12,78 |
b |
| Spijkenisse b |
73.172 |
26,16 |
b |
| Strijen b |
9.067 |
51,23 |
b |
| Teylingen b |
35.250 |
28,65 |
Sassenheim, Voorhout, Warmond b |
| Vlaardingen b |
70.640 |
23,76 |
b |
| Vlist b |
9.853 |
53,79 |
Stolwijk b |
| Voorschoten b |
22.891 |
11,21 |
b |
| Waddinxveen b |
25.631 |
27,87 |
b |
| Wassenaar b |
25.741 |
50,85 |
b |
| Westland b |
99.375 |
79,9 |
De Lier, 's-Gravenzande, Monster, Naaldwijk, Wateringen b |
| Westvoorne b |
14.096 |
53,46 |
b |
| Zederik b |
13.372 |
73,77 |
b |
| Zevenhuizen-Moerkapelle b |
10.366 |
29,87 |
b |
| Zoetermeer b |
119.646 |
34,91 |
b |
| Zoeterwoude b |
8.281 |
21,24 |
b |
| Zwijndrecht b |
44.426 |
20,36 |
b |
- Items in de linker- en rechterkolom staan voor gemeente X in Sjabloon:Gemeentepagina X en Sjabloon:Grootste plaatsen X. Voor het doen van meerdere wijzigingen kan men de bewerkingslinks "b" gebruiken; als deze er niet zijn kan men ze laten verschijnen door in [1] de twee nullen in enen te veranderen. Geef voor een item in de linkerkolom de naam van de gemeentepagina zonder linkhaken, en voor een item rechts de hele wikitext. De cijfers komen van {{Inwonertallen Nederlandse gemeentes}} en {{Landoppervlakte Nederlandse gemeentes}}. Zie ook meer info.
[bewerk] Externe link
- ^ Geloven in het publieke domein. Verkenningen van een dubbele transformatie (W.B.H.J. van de Donk, A.P. Jonkers, G.J. Kronjee en R.J.J.M. Plum, red.), december 2006, ISBN 90-5356-936-7
- ^ www.atlas1868.nl
- ^ {{{ref}}} Bovenstaande cijfers zijn van 1 februari 2008.
- ^ Plaatsen met meer dan 3.000 inwoners obv gegevens gemeente.
|