Portaal:Fascisme en nationaalsocialisme in Nederland

Inleiding

• Dit portaal bevat informatie over fascisme en nationaalsocialisme in Nederland tussen 1918 en 1945.
• Fascisme in Nederland geeft een overzicht (met een tijdslijn) van het Nederlandse fascisme tussen 1918 en 1945.
• Een overzicht van Nederlandse nationaalsocialistische letterkunde vindt u hier.

Wist u dat...

• Steven Barends, de vertaler van Mein Kampf, zijn echte voornaam Samuel niet gebruikte omdat hij die 'te Joods' vond?
  
• De ledenadministratie van de NSB werd gevoerd met behulp van het stamboeknummer?
  
• De Oranje-Fascisten het absolute diepterecord hebben behaald met hun verkiezingsresultaat bij de Kamerverkiezingen in 1933 toen zij over heel Nederland welgeteld 261 stemmen wisten te behalen?
  
• Er tussen 1931 en 1941 zo'n 10 partijtjes zijn geweest die zich tooiden met de naam NSNAP?
  
• De vooraanstaande fascist van het eerste uur, Jan Baars, in de Tweede Wereldoorlog een belangrijke rol speelde in het verzet tegen de Duitse bezetter?
  
• Het fascistische Verbond van Actualisten een Koninklijke Bewilliging had ontvangen en het daardoor de enige Nederlandse fascistische beweging is geweest die met recht kon zeggen dat ze 'Koninklijk goedgekeurd' was?
  
• De Leidse hoogleraar in de filosofie dr. G.J.P.J. Bolland kan worden beschouwd als de peetvader van het Nederlandse fascisme?

Uitgelicht

Coenraad Alfred Augustus Haighton (Rotterdam, 26 oktober 1896 - Beekbergen, 13 april 1943) was een Nederlands miljonair en financier van diverse fascistische en nationaalsocialistische bewegingen. Hij kwam uit een geslacht van kooplieden en officieren, dat ten slotte was terechtgekomen in het voormalige Nederlandsch-Indië. De grootvader en vader van Alfred Haighton waren beiden daar geboren. Vandaar dat Alfred Haighton dit overzeese gebiedsdeel later als zijn tweede vaderland zou beschouwen. Zijn vader had in 1902 de N.V. De Eerste Nederlandsche Maatschappij tot Verzekering van Risico in Loterijen, kortweg Lotisico opgericht, een soort kansspelverzekering, waarmee hij puissant rijk werd.

Lees verder...

Fascistische politieke partijen

Fascistische politici en activisten

Nationaalsocialistische politieke partijen

Hier vindt u een overzicht van politieke partijen die hun ideologie baseerden op het Duitse nationaalsocialisme, zoals dat door Hitlers NSDAP werd gepropageerd.

• Nationaal-Socialistische Beweging in Nederland
• Nationaal-Socialistische Nederlandsche Arbeiderspartij
  • NSNAP-Van Rappard
  • NSNAP-Smit
  • NSNAP-Haighton
  • NSNAP-Smit (2)
  • NSNAP-Van Waterland
  • NSNAP-Kruyt
  • NSNAP-Van Waterland (2)
• Nationaal-Socialistische Partij
• Nederlandsche Nationaal-Socialistische Partij

Nationaalsocialistische ambtenaren

Nationaalsocialistische politici

Nationaalsocialistische politieke activisten

Nationaalsocialistische journalistiek, uitgevers en uitgeverijen

Nationaalsocialistische overheidsorganen

• Departement van Volksvoorlichting en Kunsten
• Nederlandsche Kultuurkamer
• Nederlandsche Kultuurraad
• Referat Schrifttum
• Secretarie van Staat

Partijen en politici, niet-zelfverklaard fascistisch of nationaal-socialistisch

Niet iedere politieke partij of iedere politicus is eenduidig onder te brengen in de klassering fascisme/fascist of nationaalsocialisme/nationaalsocialist. Toch is er in een aantal gevallen gerede aanleiding om die partijen of personen te relateren aan het fascistische of nationaalsocialistische gedachtegoed. Deze relatie kan tijdsgebonden zijn (het betreft dan 'voorlopers'), ook kan de relatie inhoudelijk/ideologisch zijn (het betreft dan partijen of personen wier ideologie een inhoudelijke samenhang vertoont met die van het fascisme of nationaalsocialisme - zonder dat zij zichzelf beschouwden als fascistisch of nationaalsocialistisch). Voor al die gevallen wordt een subcategorie gehanteerd, waarmee duidelijk kan worden gemaakt hoe die partijen en personen zich verhielden tot fascisme en nationaalsocialisme.

Fascistische en nationaalsocialistische auteurs

Hier vindt u een groot aantal Nederlandse auteurs, die (tussen 1932 en 1945) hun literaire talenten in dienst hebben gesteld van de nationaalsocialistische en fascistische ideologie.

Diverse personen

Hier vindt u diverse personen die op enigerlei wijze gelieerd zijn geweest aan het Nederlandse nationaalsocialisme - vrijwel altijd dat van de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB).

Diverse zaken

Hier vindt u diverse zaken die direct of indirect voortkomen uit de nationaalsocialistische ideologie.

Nationaalsocialistische publicaties

Hier vindt u enige nationaalsocialistische kranten, weekbladen en tijdschriften.

• De Gil
• Hamer
• De Misthoorn
• Het Nationale Dagblad
• Nederland
• Nieuw Nederland
• De Schouw
• Storm
• Volk en Vaderland
• Volksche Wacht
• De Waag

Gewenste lemma's

Te schrijven

Afdeeling Boekwezen - Arbeidsfront - Bezuinigingspartij - H.P. Blok - L.G.A. Coremans - C.C.A. Croin - J.A. Dekker - Departement van Opvoeding, Wetenschap en Kultuurbescherming - C.J.M. van Eijsden - W. Emmens - P.C.L. Eschauzier - Fascistische Jongeren Bond - Genootschap voor Opbouwende Staatkunde - L.M.E.H.J. Geradts - Johan Göbel - Dirk Hannema - A.J.W. Harloff - W.A. Herweyer - J. Hogewind - Tony W. Hooykaas - K.H.E. de Jong - M. Kardoes - H.M. Kempenaar - K. Keyer - H.J. Leeuwenberg - L. Lindeman - Hendrik Lindt - Simon Maas - Arie Meyer Schwenke - Sybren Modderman - Ben Moritz - Nationale Bond voor Bezuiniging - Nationale Werknemersvereeniging - Nederlandsche Agrarisch Front - Nederlandsch Arbeidsfront - Nederlandsche Legioen - Nederlandsche Arbeidsdienst - Nederlandsche Landstand - NSNAP-De Nederlandsche Hakenkruisers - A.J.D. van Oosten - F.H.M. Ouwerling - Johan Pelzer - Johan Polet - J. Raatgever - Eduard Rijff - Gerda Schaap - J.G. Schürmann - Rudolf Steinmetz - Miep van der Velde - C. van der Voort van Zijp - De Vuurslag - Max Wolters (vul aan↓)

Te verbeteren