Monument (bouwkundig)

Een monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht om de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde.

Ook zijn er natuurmonumenten, landschapsmonumenten en aardkundige monumenten.

Een bouwkundig monument is het toonbeeld voor een bepaalde stijl van bouwen, of heeft anderszins een belangrijke betekenis als tekenend bouwwerk voor een bepaalde periode.

Inhoud

[bewerk] Monumenten in Nederland

Monumenten met de status rijksmonument hebben recht op omvangrijke subsidie voor onderhoud en renovatie, uiteraard binnen de stijl zoals die vertegenwoordigd wordt door het gebouw.

Er zijn ook gemeentelijke monumenten in Nederland. Deze groep is omvangrijker, en heeft een duidelijke plaatselijke betekenis. De subsidie hierop is meestal geringer, het betreft hierbij ook sneller woonhuizen of stadsdelen. Ook bestaat er monumentenzorg op provinciaal niveau.

Het mobiel erfgoed krijgt zelden subsidie, kan in enkele gevallen laagrentende leningen krijgen ten behoeve van restauratie.

Schepen, het varend erfgoed, kennen een Nationaal Register Varende Monumenten. Een daarin opgenomen schip wordt Varend monument genoemd.

[bewerk] Monumenten in België

Sinds 1989 wordt er een opdeling gemaakt tussen 'roerend' en 'onroerend' erfgoed en is de bescherming van monumenten en landschappen (onroerend erfgoed) een gewestelijke bevoegdheid.

Het roerend cultureel erfgoed omvat musea, beeldende kunsten, erfgoedcellen, archieven, e.d.m., maar ook het immateriële erfgoed: verhalen, volkscultuur, tradities, gebruiken, enz. Het roerend erfgoed valt onder de bevoegdheid van de minister van cultuur.

Het onroerend erfgoed valt onder de bevoegdheid van een eigen minister en omvat alles wat te maken heeft met archeologie, monumenten en landschappen, aangevuld met varend erfgoed, en een kleinere bevoegdheid: heraldiek.