Ethiopian Airlines-vlucht 961

**Ethiopian Airlines-vlucht 961**
Overzicht
CG-afbeelding van ET-AIZ voordat deze neerstort in zee.
Datum	23 november 1996
Type ramp	Brandstofgebrek als gevolg van een kaping
Locatie	Keniaans luchtruim
Doden	125
Gewonden	50
Vliegtuig(en)
Vliegtuigtype	Boeing 767-260ER
Maatschappij	Ethiopian Airlines
Vertrekpunt	Sahar International Airport, Mumbai, India
Eindbestemming	Port Bouet Airport, Abidjan Ivoorkust
Passagiers	163
Bemanning	12
Overlevenden	50

Lijst van vliegrampen
Portaal Luchtvaart

Ethiopian Airlines-vlucht 961 was een Boeing 767-260ER die op 23 november 1996 gekaapt werd tijdens een vlucht van India naar Ivoorkust. Als gevolg van de kaping raakte het vliegtuig door zijn brandstof heen, en stortte neer in de Indische Oceaan vlakbij de Comoren. 125 van de 175 inzittenden kwamen om.

Inhoud

[bewerk] De kaping

Toen vlucht 961 het luchtruim van Kenia binnenvloog, drongen drie Ethiopische mannen de cockpit binnen en kaapten het vliegtuig. Volgens een speciaal rapport van Airdisaster.com,^[1] waren de drie mannen ergens in de 20 jaar oud, onervaren, mentaal instabiel en onder invloed van alcohol of een ander middel.^[1] De Ethiopische staatsradio identificeerde de drie later als twee werkeloze afgestudeerde mannen en een verpleegkundige genaamd Alemayehu Bekeli Belayneh (አለማየሁ በቀለ በላይነህ), Mathias Solomon Belay (ማቲያስ ሰለሞን በላይ) en Sultan Ali Hussein (ሱልጣን አሊ ሁሴን).^[2]

De mannen dreigden het toestel op te blazen als de piloot, Leul Abate (ልዑል አባተ), en co-piloot, Yonas Mekuria (ዮናስ መኩሪያ), niet meewerkten. Ze lieten de piloten via de intercom melden dat ze vijanden waren van de Ethiopische regering, en politiek asiel zochten. De kapers lieten omroepen dat ze met in totaal elf aan boord waren, terwijl het in werkelijkheid enkel hun drieën betrof.^[3] Autoriteiten ontdekten later dat de "bom" waarmee de drie kapers hun dreigementen ondersteunden gewoon een fles drank was.

De kapers eisten dat het vliegtuig koers zou zetten naar Australië. Abate probeerde de kapers ervan te overtuigen dat het toestel niet genoeg brandstof had voor zo’n groot stuk, maar ze geloofden hem niet. In plaats van naar Australië te vliegen, volgde de piloot de Afrikaanse kustlijn en vloog in het geheim af op de Comoren tussen Madagaskar en het Afrikaanse vasteland.

[bewerk] Ongeluk

Toen het vliegtuig de eilandengroep naderde, was het bijna door zijn brandstof heen. De kapers bleven de waarschuwingen van de piloot negeren. Abate begon daarom maar rondjes te vliegen boven de eilandengroep, in de hoop op een van de eilanden te kunnen landen. Toen het vliegtuig door zijn brandstof heenraakte, vielen beide motoren uit. De crew gebruikte een ram air turbine om de belangrijkste functies van het vliegtuig werkende te houden, maar in deze modus waren enkele van de hydraulische systemen, zoals de welvingskleppen, uitgevallen. Zonder de welvingskleppen kon Abate niet afremmen en moest een noodlanding maken met een snelheid van meer dan 320 kilometer per uur.

Abate probeerde een noodlanding te maken op Prince Said Ibrahim International Airport, Grande Comore, maar door een vechtpartij met de kapers verloor hij het zicht op dit vliegveld. In plaats daarvan kwam het vliegtuig boven zee terecht, en was gedwongen daar te landen. Abate probeerde nog wel met de golven mee te landen in plaats van ertegenin, zodat de klap wat zou worden gedempt. De linkervleugel van het toestel raakte het water het eerst, en remde het vliegtuig aan de linkerkant af. Derhalve kwam het toestel in een draaiing terecht, en viel uiteen.^[3] Eilandbewoners en toeristen, waaronder een groep scubaduikers en wat vakantievierende Franse doktoren, kwamen het vliegtuig te hulp.

Mariana Gouws, een Zuid-Afrikaanse toerist die bij haar echtgenoot bleef, nam het hele gebeuren op met haar camera.^[4]

[bewerk] Lot van de passagiers en crew

123 van de 175 passagiers en crewleden kwamen om bij het ongeluk, evenals de drie kapers. Veel van de passagiers die omkwamen hadden de noodlanding zelf overleefd, maar verdronken toen het toestel zonk. De piloot gaf de passagiers vlak voor de noodlanding de tip om eerst het vliegtuig te verlaten en dan pas hun reddingsvest op te blazen. Veel passagiers raakten echter in paniek en bliezen hun reddingsvest al op toen ze nog in het vliegtuig zaten. Hierdoor dreven ze naar het plafond van het vliegtuig toen dit vol water liep, en konden het toestel niet meer verlaten.

Ongeveer 60 tot 80 passagiers zaten op het moment van verdrinking nog vast in hun stoel.^[5]

Abate en Mekuria overleefden het ongeluk. Voor zijn acties kreeg Abate later de Flight Safety Foundation Professionalism Award in Flight Safety.^[6]

[bewerk] Nasleep

Het ongeluk van Ethiopian Airlines-vlucht 961 is vermoedelijk een van de bekendste kapingen ter wereld, mede door de video gemaakt door Mariana Gouws.^[7] Zij maakte de video volgens eigen zeggen daar ze dacht dat het toestel onderdeel uitmaakte van een vliegshow voor toeristen.^[7] De videobeelden bleken later een belangrijk hulpmiddel bij het onderzoek naar vliegrampen.

De crash werd gebruikt in een aflevering van de serie Air Crash Investigation.

Beeldmateriaal van het ongeluk is verwerkt in een aflevering van Spike TV's World's Most Amazing Videos.