موزیلا فایرفاکس

موزیلا فایرفاکس

فایرفاکس ۳، اجرا شده در اوبونتو
شرکت سازنده	شرکت موزیلا / بنیاد موزیلا
اولین نسخه	۹ نوامبر ۲۰۰۴
آخرین نسخه پایدار	(۲۶ سپتامبر ۲۰۰۸) ۳.۰.۳
آخرین نسخه آزمایشی	(۵ سپتامبر ۲۰۰۸) ۳.۱a۲
زبان‌های برنامه‌نویسی	XUL ،XBL، ++C، جاوااسکریپت، CSS
حجم فایل	BM ۷.۲ (ویندوز) BM ۱۷.۲ (مک اواس ده) BM ۸.۶ (لینوکس)
زبان های قابل دسترس	بیش از ۴۵ زبان
وضعیت توسعه	فعال
استفاده	مرورگر وب، اف‌تی‌پی کلاینت
پروانه	MPL، GPL، LGPL
وب‌گاه	Firefox.com

موزیلا فایرفاکس (به انگلیسی: Mozilla Firefox) (مخفف شده آن به صورت رسمی Fx، اما به صورت غیر رسمی FF) مرورگری‌ است برای گشت‌زنی در صفحات اینترنتی، که اکنون ۱۹.۴۶٪ کاربران اینترنت از آن استفاده می‌کنند و بیشتر بین کاربران توزیع‌های لینوکس محبوبیت دارد، رفته‌رفته با پدیدار شدن مشکلات امنیتی در پراستفاده‌ترین مرورگرهای وب مانند اینترنت اکسپلورر، کاربران دیگر سیستم‌عامل‌های رایانه‌ای از قبیل ویندوز و‌ مکینتاش نیز استفاده از این مرورگر را آغاز کرده‌اند.

[ویرایش] ویژگی‌ها

با گسترش وب و اهمیت بحث تبلیغات طراحان به فکر ایجاد صفحاتی افتادند که بدون خواست کاربر گشوده شوند. با استفاده از امکان pop-up blocker موزیلا، این صفحات امکان ایجاد مزاحمت را ندارند. این گزینه برای مرورگر قابل تنظیم است. یکی از ویژگی هایی که شاید روزی به عنوان علامت مشخصه ی موزیلا به حساب می آمد امکان گشودن چند صفحه در یک پنجره (tabbed browsing) است. این قابلیت به دلیل استقبال کاربران و همچنین کاربرد وسیع در مدت کوتاهی بین تمام مرورگر ها شایع شد اما می توان موزیلا را از پایه گزاران آن نام برد. هرچند در نسخه های اولیه ی این برنامه قابلیت tabbed browsing برای تعداد بالای صفحات امکان مدیریت آنها را سلب می کرد ولی در نسخه های اخیر به راحتی می توان با کشیدن و رها کردن (drag-and-drop) مکان تب ها را مدیریت کرد. قابلیت RSS قوی این مرورگر، امکان پاک کردن آسان اطلاعات شخصی (tools->clear->private data)، امکان کشیدن و رها کردن متن به باکس جستجو، حمایت از SVG و CSS2 وCSS3 و JavaScript، حمایت از صفحات طراحی شده با فناوری نوین آژاکس (AJAX)، حمایت از قابلیت های ویژه ی CMS های رایج، همکاری گسترده با شرکت های بزرگ مانند eBay و موتور های جستجوی yahoo و Google و ده ها قابلیت سازگارانه ی دیگر موزیلا را از جمع مرورگرهای آماتور جدا کرده و باوجود سادگی و محیط دوست داشتنی، آن را به یکی از Browser های پیشرفته بدل می کند.

[ویرایش] تاریخچه انتشار

رنگ	مفهوم
قرمز	قدیمی ترین نسخه; پشتیبانی نمیشود
زرد	نسخه قدیمی; پشتیبانی میشود
سبز	نسخه جاری; پشتیبانی میشود
بنفش	نسخه آزمایشی; پشتیبانی میشود
آبی	نسخه آینده; پشتیبانی میشود

نام مرورگر	نسخه Gecko	نسخه	اسم رمز	تاریخ انتشار	تغییر نسبت به نسخه قبل
Phoenix	۱.۲	۰.۱	Pescadero	۲۳ سپتامبر ۲۰۰۲	اولین انتشار; نوار ابزار سفارشی، جستجوی سریع.
		۰.۲	Santa Cruz	۱ اکتبر ۲۰۰۲	سایدبار، مدیریت افزونه ها.
		۰.۳	Lucia	۱۴ اکتبر ۲۰۰۲	مسدود کننده تصویر، لیست سفید مسدود کننده پاپ‌آپ، قابلیت tabbed browsing
	۱.۳	۰.۴	Oceano	۱۹ اکتبر ۲۰۰۲	تم ها، بهبود مسدودکننده پاپ‌آپ، نوار ابزار سفارشی
	۱.۳	۰.۵	Naples	۷ دسامبر ۲۰۰۲	صفحه خانگی متعدد، سایدبار و بهبود دسترسی ها، تاریخچه
موزیلا فایربرد	۱.۵	۰.۶	Glendale	۱۷ مه ۲۰۰۳	تم پیشفرض جدید (Qute)، بهبود بوک مارک و محافظت اطلاعات شخصی.
موزیلا فایربرد	۱.۵	۰.۷	Indio	۱۵ اکتبر ۲۰۰۳	اسکرول کردن اتوماتیک، مدیریت رمزعبور، بهبود صفحه خصوصیات.
موزیلا فایرفاکس	۱.۶	۰.۸	Royal Oak	۹ فوریه ۲۰۰۴	نصاب ویندوز، کار کردن در حالت آفلاین، بهبود بوک مارک ها و مدیریت دانلود، عنوان تجاری و لوگوی جدید.
	۱.۷	۰.۹	One Tree Hill	۱۵ ژوئن ۲۰۰۴	تم پیشفرض جدید (Winstripe)، انتقال اطلاعات وسیع، مدیریت جدید افزونه ها/تم، کاهش حجم دانلود، سیستم راهنمای جدید، نصاب لینوکس، آیکون نامه (فقط ویندوز).
	۱.۷	۱.۰	Phoenix	۹ نوامبر ۲۰۰۴	انتشار رسمی نسخه ۱.۰. اضافه شدن امکان جدید از قبیل پشتیبانی از فید RSS/Atom ، نوار ابزار یابنده، یابنده پلاگین. از تاریخ ۱۳ آوریل ۲۰۰۶ به همراه نسخه فایرفاکس ۱.۰.۸ پشتیبانی نمی شود.
	۱.۸	۱.۵	Deer Park	۲۹ نوامبر ۲۰۰۵	انتشار رسمی نسخه ۱.۵. اضافه شدن پشتیبانی از SVG و canvas، سازگاری با واسط کاربر (UI) و بهبود در جاوااسکریپت ۱.۵ و CSS ۲/۳. از تاریخ ۳۰ مه ۲۰۰۷ به همراه نسخه فایرفاکس ۱.۵.۰.۱۲ پشتیبانی نمی شود.
موزیلا فایرفاکس ۲	۱.۸.۱	۲.۰	Bon Echo	۲۴ اکتبر ۲۰۰۶	انتشار رسمی نسخه ۲.۰. اضافه شدن قابلیت ترمیم صفحات بعد از بسته شدن ناگهانی مرورگر، جستجوگر پیشنهادی یاهو! و گوگل، جستجوگر جدید مدیریت پلاگین و مدیریت اضافه شونده ها، نمایش فید وب، پشتیبانی از bookmark microsummaries و آنتی-فیشینگ. ایجاد تغییر در تم Winstripe. پشتیبانی از JavaScript ۱.۷
موزیلا فایرفاکس ۲	۱.۸.۱	۲.۰.۰.۱۷		۲۳ سپتامبر ۲۰۰۸	نسخه جدید پایدار. امنیت بهتر.
موزیلا فایرفاکس ۳	۱.۹
		۳.۰	Gran Paradiso	۱۷ ژوئن ۲۰۰۸
		۳.۰.۳		۲۶ سپتامبر ۲۰۰۸	امنیت و پایداری بهتر.
	۱.۹.۱	۳.۱	Shiretoko
موزیلا فایرفاکس ۴	۲.۰	۴.۰

[ویرایش] توانایی شخصی سازی

یکی از قابلیت‌های فایرفاکس امکان تبدیل آن به مرورگری به سلیقه هر فرد است. برای این کار فایرفاکس دو مورد را در نظر گرفته است.اول توانایی‌های مرورگر، دوم ظاهر آن.

شخصی سازی توانایی‌های فایرفاکس با کمک فایل‌هایی با حجم کم به نام گسترش (Extension) ممکن می‌شود. این گسترش‌ها در واقع تکه‌های کوچک برنامه‌اند که قابلیت‌های مختلفی را به این مرورگر می‌افزایند. تم‌های مختلف این مرورگر هم شخصی سازی ظاهر آن را راحت می‌کند.

[ویرایش] مشکلات فایرفاکس

گستردگی استفاده از فايرفاکس بر اساس نسخه سپتامبر ۲۰۰۸^[۱]
فايرفاکس ۱.۰	۰.۱۴ %
فايرفاکس ۱.۵	۰.۲۶ %
فايرفاکس ۲	۵.۷۷ %
فايرفاکس ۳	۱۳.۲۷ %
جمع	۱۹.۴۶ %

ميزان گستردگی استفاده از فايرفاکس ميان کاربران بر اساس زمان

خیلی از کاربران خواستار اضافه شدن افزونه‌های پرتقاضا به فایرفاکس هستند. (نویسندگان فایرفاکس مدعی‌اند این کار مغایر با هدف آن‌ها یعنی یک مرورگر سبک است.) البته بیشتر این افزونه‌ها و قابلیت‌های بسیار دیگر مستقیماً قابل بارگیری و نصب روی فایرفاکس‌اند ولی تمام کاربران خواهان این روش نصب نیستند، و ترجیح می‌دهند تمام این قابلیت‌ها را در کنار نرم‌افزار اصلی داشته‌باشند.

یکی از مشکلات دیگری هم که به فایرفاکس نسبت داده می‌شود مشکلاتی است که توسط پلاگین فلش (Macromedia Flash) ایجاد می‌شود که برای لینوکس نوشته شده، که این مشکل ارتباطی به خود فایرفاکس ندارد.

منبع: [1]

[ویرایش] پیکربندی

برای سفارشی‌کردن فایرفاکس و تغییر تنظیمات داخلی مانند مکان پوشه بارگیری‌ها، صفحه آغازین، مدیریت رمزهای عبور و غیره، از منوی ابزار/ گزینه‌ها استفاده فرمائید. بخش گزینه‌ها، تنظیمات اصلی برای استفاده کاربران را در بر دارد.

پیکربندی فایرفاکس، شامل تمام تنظیمات داخلی فایرفاکس است و برای کاربران پیشرفته در نظر گرفته شده است.

برای دسترسی به پیکربندی فایرفاکس در نوار نشانی این عبارت را وارد کنید: about:config

خواهشمند است پیش از انجام تغییرات در این بخش، از پروفایل خود پشتیبان‌گیری کنید.

شرح کامل عبارت‌های پیکربندی فایرفاکس

[ویرایش] فایرفاکس قابل حمل

ميزان استفاده از مرورگرهای اینترنت ميان کاربران (به جز اینترنت اکسپلورر)

فایرفاکس

سافاری

اپرا

نت‌اسکیپ

موزیلا

کروم

سایر

John Haller فایرفاکس قابل حمل را به عنوان یکی از شاخه‌های اصلی پروژه فایرفاکس نوشته‌است. این نسخه قابلیت اجرا شدن روی درایو‌های USB Flash و CD-ROM و همچنین درایو‌های سخت خارجی و بعضی از پخش کننده‌های دیجیتالی موسیقی را دارد.تمام قابلیت‌های نسخه اصلی فایرفاکس در این نسخه هم موجود است و همچنین تمام گسترش‌های موجود هم با این نگارش سازگاری دارند. از ویژگی‌های این نگارش اجرای سریع آن روی دستگاه‌های USB است.

[ویرایش] فایر فاکس پارسی

چندی است که تعدادی از فعالان عرصه وب در جهت بومی سازی و ترویج برنامه های نسخه باز به ترجمه و تهیه سایتی برای فایر فاکس فارسی روی آورده اند که همانند سایت موزیلا دارای سایت های اقماری مانند سیاره هی فایر فاکس یا اددوانز(افزونه ها) می باشد و همانطور که ذکر شد این کار گروهی است برای افرادی که به زبان فارسی و برنامه های نسخه باز و رایگان علاقه مند اند