سانسور در ایران

در سال ۲۰۰۵ کشور ایران در ردهٔ ۱۴۶ جهان در فهرست آزادی مطبوعات سازمان گزارشگران بدون مرز قرارداشت.^[۱] موضوعاتی همچون مناسبات با آمریکا، برنامه هسته‌ای ایران، اسلام، مذهب و سنن و روحانیت در کشور ایران موضوعات ممنوعه محسوب می‌شوند.^[۲] علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی ایران ازجمله چهل و دو رهبر و مقام دولتی در جهان است که از سوی گزارشگران بدون مرز به عنوان دشمنان آزادی مطبوعات برگزیده شده‌اند.^[۳]

فهرست مندرجات

۱ مطبوعات
- ۱.۱ مطبوعات داخلی
  - ۱.۱.۱ سانسور
  - ۱.۱.۲ توقیف
- ۱.۲ مطبوعات خارجی
۲ رسانه ها
- ۲.۱ تلویزیون
- ۲.۲ رادیو
۳ کتاب
۴ فیلم
۵ اینترنت
۶ نظر سنجی
۷ منابع

[ویرایش] مطبوعات

سانسور مطبوعات درایران به صورت «حذف اخبار وگزارشات» وتوقیف نشریات صورت می گیرد

[ویرایش] مطبوعات داخلی

[ویرایش] سانسور

در سال ۲۰۰۲ دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی ایران با صدور یک اطلاعیه انتشار هر گونه مطلب بر له و یا علیه نامهٔ سرگشادهٔ طاهری نماینده ولی فقیه وقت در اصفهان به علی خامنه ای رهبر ایران که درآن نامه به انتقاد از بیکاری، تورم و فساد مقامات رسمی ایران پرداخته بود را در مطبوعات ممنوع کرد. روزنامه نوروز با انتشار چند جای سفید در صفحات خود به این سانسور اعتراض نمود.

تصویر:Mesbah temsah.jpg

نیک‌آهنگ کوثر به علت رسم این کاریکاتور که منتسب به محمدتقی مصباح یزدی می باشد دستگیر شد.^[۴]

[ویرایش] توقیف

در ۲۵ اسفند ماه ۱۳۸۶ یک روز پس ازهشتمین دوره انتخابات مجلس شورای اسلامی، پروانه انتشار ۹ نشریه لغو و ۳ سایت اطلاع رسانی مسدود شد.^[۵] ^[۶]در سال ۲۰۰۲ هیجده نشریه در ایران توقیف شده‌است.^[۷]در سال ۲۰۰۴ بیش از ۲۰ نشریه و روزنامه در ایران توقیف شدند.^[۸]در۵ تیر سال ۱۳۸۱ خورشیدی مدیر مسئول روزنامهٔ همت نشریه شهرداری مشهد در پی چاپ عکسی از رضا شاه پهلوی، به اتهام نشر اکاذیب به دادگاه احضار گردید. در ۷ بهمن ۱۳۸۰ ماهنامهٔ گزارش فیلم به اتهام نشر اکاذیب و چاپ عکس‌های مستهجن و مغایر با موازین اسلامی توقیف گردید.^[۹]

[ویرایش] مطبوعات خارجی

«رابرت تیت» خبرنگار روزنامه انگلیسی گاردین و «انگس مک دووال»، روزنامه نگار روزنامه انگلیسی ایندیپندنت،در طی سال ۲۰۰۷ رسماً از ایران اخراج شدند.^[۱۰]

[ویرایش] رسانه ها

[ویرایش] تلویزیون

در اوت ۲۰۰۷ پخش برنامه تلویزیونی کوله پشتی که مجری آن فرزاد حسنی بود به دنبال انتقادهای مسئولان و مقامات جمهوری اسلامی متوقف شده و مجری دیگری به جای او تعیین شد.در بخشی از مصاحبه فرزاد حسنی با سرتیپ احمدرضا رادان، فرمانده نیروی انتظامی تهران در این برنامه که به صورت زنده پخش می شد، انتقادهایی نسبت به نحوه برخورد مأموران انتظامی در طرح ارتقای امنیت اجتماعی با مردم مطرح کرد و دو مورد تجربه شخصی خود را روایت کرد.اوگفت:

آقا ما تو همین اصفهان ... داشتیم می رفتیم، دلستر «آبجو بدون الکل» توی ماشین بود، مأمور گفت: بیا پایین ببینم، به ... چقدر هم آبکی «نوشیدنی الکلی» خریدین، چیکار می کنین؟

در بخشی دیگری از این مصاحبه ،فرزاد حسنی از رییس پلیس تهران پرسید که آیا فیلمی را ديده است که در آن نشان داده می شود ماموران نيروی انتظامی با کتک و لگد دختری را به داخل ماشین پلیس پرت می کنند؟^[۱۱] ^[۱۲]

شورای عالی امنيت ملی ایران در سال ۱۳۸۴خورشیدی فعالیت «شبکه تلویزیونی صبا» را غیر قانونی اعلام کرد. بنابر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران همهٔ شبکه‌های رادیویی و تلویزیونی در کنترل و انحصار دولت قرار دارند ^[۱۳]

[ویرایش] رادیو

در سال ۱۳۸۶ خورشیدی نیما رئیسی، مجری راديو جوان، در پی طرح پرسش های چالش برانگیز در مصاحبه ای با حسین شریعتمداری، مدير مسئول روزنامه کیهان از کار برکنار شد.^[۱۴]

[ویرایش] کتاب

تصویر جلد کتاب خاطرات روسپیان غمگین من که از انتشار آن در ایران جلوگیری شد.

نوشتار اصلی را بخوانید: کتاب های ممنوع شده در ایران

از کتابهای مشهور جهان که در ایران ممنوع شده‌اند می‌توان به «قمار باز» اثر داستایوفسکی، رمان «دختری با گوشواره مروارید »، نوشته تریسی شوالیه، «گور به گور» اثر ویلیام فاکنر، و برخی از کتاب‌های ویرجینیا وولف ، مارگریت دوراس، دن براون و وودی آلن ،و همچنین کتاب خاطرات روسپیان غمگین من اثر گابریل گارسیا مارکز اشاره کرد. کتاب خروس نوشته ابراهیم گلستان نیز در ایرا ن ممنوع شده‌است.^[۱۵]

[ویرایش] فیلم

نوشتار اصلی را بخوانید: فهرست فیلم‌های اکران‌نشده ایرانی

از فیلمهایی که پیش از انقلاب ۱۳۵۷ مورد سانسور واقع شدند یا توقیف شدند می توان به این موارد اشاره کرد:^[۱۶]

اون شب که بارون اومد
تهران پايتخت ايران است
چنين کنند حکايت، ساخته محمدرضا اصلانی.
قلعه شيردل
رگبار و غريبه و مه اثر بهرام بيضايی
«گاو» و «آقای هالو»،«پستچی» از آثار داريوش مهرجويی
گوزن ها اثر مسعود کيميايی
شازده احتجاب اثربهمن فرمان آرا
دايره مينااز آثار داريوش مهرجويی
آرامش در حضور ديگران اثر ناصر تقوايی
ملکوت ساخته اثر خسرو هريتاش
شطرنج باد اثر محمدرضا اصلانی
سايه های بلند باد اثربهمن فرمان آرا
جنگ اطهر اثر محمدعلی نجفی

از فیلمهایی که پس از انقلاب ۱۳۵۷ مورد سانسور واقع شدند یا توقیف شدند می توان به این موارد اشاره کرد:

انفجار اثر ساموئل خاچيکيان
گفت هر سه نفرشان اثر غلامعلی عرفان
خط قرمز اثر مسعود کيميايی
مسافر شب اثر منصور تهرانی
باشو غريبه کوچک اثربهرام بيضايی
شب های زاينده رود اثر محسن مخملباف
نوبت عاشقی اثر محسن مخملباف

[ویرایش] اینترنت

دولت محمود احمدی نژاد در آذر ماه ۱۳۸۵ بر اساس آیین نامه «ساماندهی فعالیت پایگاه اطلاع‌رسانی اینترنتی کشور» ، پایگاه‌های اینترنتی ایران را ملزم به ثبت مشخصات مربوط و هویت مدیر مسوول خود در وزارت ارشاد کرد. بر اساس این آیین نامه در صورت بروز تخلفاتی چون اهانت به ادیان آسمانی و مقدسات اسلامی، درج مطالب تفرقه افکنانه و توهین به اقوام و اقلیت‌های مذهبی، اشاعه منکرات و ترویج فحشا، انتشار اطلاعات خصوصی و شخصی افراد و نشر اکاذیب و افترا با مجازات‌هایی همچون تذکر رسمی تا مسدود سازی موقت یا تعطیل دائمی مواجه می‌شوند.^[۱۷]

فیلتر کردن سایت های اینترنتی در ایران در سال ۲۰۰۵ توسط نرم‌افزار «smart Filter» محصول شرکت «secure computing» انجام می‌گرفته‌است که این شرکت موضوع استفاده از این نرم افزار در ایران را تایید کرده‌است ولی فروش آن را به ایران رد کرده‌است.^[۱۸]

[ویرایش] نظر سنجی

در ۲۴ شهریور ماه۱۳۸۱ یک روز پس از سخنرانی ضد امریکایی علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی ایران، نظر سنجی توسط خبرگزاری ایرنا منتشر شد که برطبق آن ٪۷۰، ایرانیان، با گفتگو برای برقراری رابطه با امریکا موافق‌اند. چند روز بعد مدیران موسسه نظر سنجی دستگیر شدند. اتهامات آنها «جاسوسی» و «دریافت پول از سفارتخانه‌های خارجی» و موسسه نظرسنجی امریکایی گالوپ اعلام شد.^[۱۹]